Struktura gleby odgrywa kluczową rolę w sukcesie plantacji truskawek. Odpowiednie przygotowanie podłoża pozwala uzyskać zdrowe rośliny i obfite plony, minimalizując ryzyko chorób i niedoborów składników pokarmowych.
Wybór odpowiedniego typu gleby dla plantacji truskawek
Przy zakładaniu plantacji truskawek najważniejsze jest wybranie miejsca o właściwej strukturze gleby. Truskawki najlepiej rosną na glebach przepuszczalnych, o średniej teksturze – takich jak gleby piaszczysto-gliniaste. Zbyt lekkie piaski wykazują niską retencję wody i składników odżywczych, natomiast ciężkie gliny mogą prowadzić do zagrożenia chorobami korzeni.
- Gleby piaszczysto-gliniaste: odpowiedni kompromis między przepuszczalnością a zatrzymywaniem wilgoci.
- Podłoża próchniczne: bogate w materię organiczną, sprzyjają zdrowemu wzrostowi korzeni.
- Unikać gleb kamienistych i bardzo gliniastych – ograniczają rozwój systemu korzeniowego.
Badanie odczynu i nawożenie wstępne
Jednym z pierwszych kroków jest określenie odczynu (pH) gleby. Wartości optymalne dla truskawek mieszczą się w przedziale 5,5–6,5. Badanie gleby pozwala na wykonanie precyzyjnego planu nawożenia i ewentualnego wapnowania.
Metody badania pH
- Analiza w laboratorium – najdokładniejsza, uwzględnia wszystkie frakcje chemiczne.
- Proste zestawy polowe – szybki wynik, ale o niższej precyzji.
Wapnowanie
Jeśli pH jest poniżej 5,5, zaleca się zastosowanie nawozów wapniowych (np. mączki kredowej, dolomitu). Dawkowanie uzależnione jest od piaskowości i zawartości próchnicy – zazwyczaj 2–4 tony na hektar. Wapnowanie wpływa na poprawę żyzności gleby i zwiększa dostępność mikroelementów.
Przygotowanie gleby przed sadzeniem
Przed wprowadzeniem sadzonek truskawek konieczna jest właściwa uprawa przedsiewna. Rolnik powinien zadbać o uprawa gleby minimum na dwa tygodnie przed sadzeniem, aby osady osiadły, a struktura się ustabilizowała.
- Orka głęboka (25–30 cm) – rozluźnia podłoże i likwiduje wykrzewienia chwastów.
- Bronowanie – wyrównuje powierzchnię i rozdrabnia grudy.
- Wałowanie – poprawia kontakt gleby z korzeniami sadzonek i zmniejsza parowanie wody.
Dodatkowo warto wykonać próbne nawadnianie, aby sprawdzić, czy woda odpowiednio wsiąka i czy nie występują zastoje.
Nawożenie i utrzymanie żyzności gleby
Truskawki są roślinami o dużych potrzebach pokarmowych. Składniki nawozowe powinny być dostarczane w sposób zrównoważony, zgodnie z wynikami analiz gleby i planem nawożenia.
Nawozy organiczne
- Kompost – wzbogaca glebę w materię organiczną i mikroorganizmy.
- Obornik – dawka 20–30 t/ha na rok (najlepiej rok przed plantacją).
Nawozy mineralne
- Amonowe formy azotu (saletra amonowa) – stosować na początku wegetacji.
- Fosfor (superfosfat) – niezbędny do rozwijania systemu korzeniowego.
- Wapń i magnez – zapobiegają chorobie gąbczastej owoców.
Zbyt intensywne nawożenie azotem może prowadzić do rozwoju masy wegetatywnej kosztem owocowania. Dlatego kluczowe jest monitorowanie składu roślin oraz regularne badania gleby.
Drenaż i systemy nawadniania
Zapewnienie odpowiedniego drenażu jest kluczowe dla uniknięcia zastojów wody, które sprzyjają rozwojowi chorób korzeniowych. Na terenach podmokłych konieczne jest wykonanie rowów odpływowych lub drenażu rurowego.
- Drenaż powierzchniowy – rowki między rzędami truskawek pozwalają odprowadzić nadmiar wody.
- Drenaż głęboki – rury perforowane układane na głębokości 80–100 cm.
Optymalnym systemem nawadniania dla plantacji truskawek jest nawadnianie kroplowe. Pozwala na:
- Precyzyjne dawkowanie wody.
- Redukcję parowania.
- Minimalizację rozwoju chwastów.
Rola mikroorganizmów i ochrona biologiczna
Zdrowa gleba to nie tylko odpowiednie parametry fizyczne i chemiczne, ale także bogata populacja mikroorganizmów. Korzyści płynące z ich obecności to:
- Rozkład resztek organicznych.
- Produkcja substancji stymulujących wzrost roślin.
- Biologiczna bariera przeciw patogenom.
Wprowadzenie preparatów zawierających pożyteczne grzyby mikoryzowe lub bakterie z rodzaju Pseudomonas może znacząco poprawić kondycję plantacji. Stosowanie poplonów zielonych (facelia, gorczyca) przed założeniem uprawy dodatkowo wzbogaca glebę i ogranicza rozwój chwastów.
